Brugbeelden, sleutelbeelden, poortbeelden en zonnevelden
sedert ik schilder werk ik in series. mijn oeuvre ordenend kom ik tot diverse conclusies. In mijn aankomende bundel over mijn ontwikkeling spreek ik over brugbeelden, sleutelbeelden, poortbeelden.
Wat is?
Voor mij zijn zij manifestaties van een doorgaande ontwikkeling: van aarde naar licht. Ik schilder niet vanuit een theorie, maar vanuit doorleefde passages. Daardoor voelen de reeksen gaandeweg minder als afbeeldingen en meer als doorgangen. Als toeschouwer sta je er niet alleen vóór; mogelijk word je erin opgenomen.
Verwondering is daarbij voor mij de grootste winst.
Wat valt mij toch toe?
Brugbeeld
Een brugbeeld ervaar ik als een beeld waarin een overgang zichtbaar wordt. Het draagt de dynamiek van onderweg zijn. Er is nog stroming, verschuiving, wording. Alsof het ene landschap reeds oplost, terwijl het andere zich voorzichtig aankondigt.
Het is een beweging tussen twee oevers.
Sleutelbeeld
Een sleutelbeeld voelt geconcentreerder, als een kristallisatiepunt.
Daar opent zich niet alleen een overgang; daar wordt toegang verleend. Het beeld lijkt iets te weten. Het ontsluit een nieuwe ruimte van bewustzijn, een nieuwe taal, een nieuwe fase van zien.
Het is het moment waarop de deur werkelijk open klikt.
De essentie van brugbeeld en sleutelbeeld is verwant. Beide zijn drempelbeelden. Zij tonen niet alleen iets, maar laten iets gebeuren.
Poortbeeld
Tijdens de laatste reeksen groeide een derde begrip: het poortbeeld.
Poortbeelden verbeelden niet alleen een overgang of ontsluiting. Het zijn plaatsen waar werelden elkaar raken. Waar het zichtbare dun wordt en iets anders door de verf heen begint te ademen.
Alsof inzicht niet alleen gedacht wordt, maar als een stroom van herkenning door het lichaam trekt.
Soms reageert het lichaam eerder dan het verstand: warmte, trilling, ontroering, een open borstgebied, tranen, stilte.
Alsof innerlijk iets zegt: “Ja, eindelijk krijgt dit een naam.”
Bij de werkelijke scheppingsmomenten zie ik dat vaker terug. Het lichaam wordt als het ware medeplichtig aan het zichtbaar worden van betekenis.
Niet alleen ik kijk naar het beeld. Het beeld werkt terug op mij.
Misschien is dat precies waarom mijn werk zoveel overgangsvelden bevat. De warmte die ik soms ervaar, zou je kunnen zien als een innerlijk zonneveld dat antwoord geeft.
Wellicht zijn de laatste werken uit de serie Zonnevelden daarom meer dan landschappen. Zij gedragen zich als energetische openingen: velden waarin bewustzijn wordt verwarmd, geopend en herinnerd.
Gaandeweg ontdekte ik dat het onderscheid tussen brugbeeld, sleutelbeeld en poortbeeld niet alleen een kunstzinnige ordening is, maar ook een ervaringsweg in mijzelf.
Brug — beweging
Sleutel — ontsluiting
Poort — binnenkomst
Zonneveld — doorstraling